Halverwege de 18e eeuw horen we voor het eerst van lingerie in de moderne zin van het woord. Hiervoor kunnen we bedrijven als FELINA bedanken met zijn meer dan 120 jaar oude geschiedenis.

Korsetten, hoepelrokken en tournures waren begrippen voor vrouwen tussen 1810 en 1870. De modebewuste vrouw verscheen met een wespentaille, gecreëerd door middel van rijgcorsetten en mechanische corsetten. Rond 1870 verdween het kunstmatig opgepompte silhouet naar de achtergrond en de mandvormige tournures creëerden het als erotisch beschouwde “nep-achterste“.

Het derde deel van de 18e eeuw bracht nog meer luxe in lingerie met zich mee. Fijn Hollands linnen of batist, borduurwerk en kant, hartvormige uitsnedes of haakwerk. De verbeelding kende geen grenzen. De kunst van het “witte naaiwerk“ was begonnen.

Het korset dat tot dusver exclusief gebruikt was om vorm te geven aan het figuur verkreeg een extra modieus accent door de zogenaamde rubber kousenbanden die we tegenwoordig kennen als “jarretels“.

Het typerende silhouet van de jaren 1900 laat de vrouw zien zonder buik - of beter nog: met een holle buik en in plaats daarvan een geaccentueerde boezem en een prominent aanwezig achterwerk. Vanaf 1910 werd het onderlichaam in 1 rechte lijn gedwongen.

De geschiedenis van de industrialisatie laat zien dat tot de jaren ’40 in de 19e eeuw korsetten uit op maat gemaakte delen met de hand gemaakt werden. Daarna kwam de massaproductie op gang die gepaard ging met het handgeweven korset. Vanaf 1850 werd in Duitsland de naaimachine in gebruik genomen.

De Fransen waren de pioniers in de fabrieksproduktie van korsetten. Wat later, rond het midden van de 19e eeuw, verschenen de eerste korsetten naaierijen in Duitsland. Hieronder bevond zich ook een bedrijf in Bad Rappenau, opgericht in 1885 en later bekend geworden onder de naam FELINA.

De eerste voorloper van de BH was de “Callimaste”, een Frans model dat bestond uit flexibele banden en werd gedragen onder een korset.

Na de Eerste Wereldoorlog ontstond er een heel nieuw vrouwelijk imago vanwege de noodzaak van vrouwen om te gaan werken en hun bijbehorende zelfstandigheid. Vrouwen leken opeens op jonge mannen of jongens. Het typerende kledingsstuk van die tijd was het “hansop”. De boezem verdwijnt onder de eerste BH’s. Het korset werd gedeeltelijk vervangen door een heupgordel.

In de jaren ’20 verscheen in Amerika de “vamp”: goed geproportioneerde vrouwen met smalle heupen. De lingerie basics bestonden uit ronde BH’s die de buste benadrukten, een elastische heupgordel en het figuur ondersteunende korset. Onmisbaar: de heupgordel, die tot de uitvinding van de panty ook dienst deed als kousophouder..

De Tweede Wereldoorlog betekende tekorten en daardoor vindingrijkheid. Buitenlandse materialen als Nylon en Perlon verschenen op de Duitse markt. Lingerie basics bestonden nu uit gordel en BH.

In het begin van de jaren ’60 beleefde de Westduitse lingerie-industrie een enorme uitbreiding. De industrie verschafte werk aan 25.000 mensen, waarvan er zo’n 2000 bij FELINA werkten. De wondervezel Lycra, de eerste panty’s en de minirok waren niet meer weg te denken in de modebranche.

De dagen waarin vrouwen het liefst stiekem en met enige schaamte ondergoed en in het bijzonder korsetten kochten zijn gelukkig voorbij. In de afgelopen tien jaren hebben korsetten en lingerie zich steeds meer als modeartikelen ontwikkeld. Dit wordt aan de ene kant veroorzaakt door lichtere tijden en aan de andere kant door een toenemend lichaamsbesef.

De modetrend van designs die gericht zijn op het benadrukken van het figuur en diepere decolleté’s heeft daar zeker toe bijgedragen. Daar komt nog bij dat er steeds meer jonge vrouwen met grote boezems zijn die niet bang zijn hun decolleté te laten zien. Naast het mode-aspect - variërend van sportmodellen tot uitbundig gedecoreerde vrouwelijke modellen - hechten de klanten steeds meer waarde aan een goed passende BH. Maar behalve functioneel en met een goede pasvorm, dient het eindproduct niet te conservatief te zijn of herinneringen op te roepen aan oma’s korsetten.

Juist vrouwen met grote cupmaten zijn erg modebewust en hechten veel waarde aan draagcomfort, wat uiteraard niet betekent dat de BH’s niet modieus en van goede kwaliteit moeten zijn. Ondergoed moet niet in de weg zitten maar comfortabel zijn en een gevoel van welbehagen creëren.


Bronnen:
„Zur Geschichte der Unterwäsche 1700-1960“, Almut Junker, Eva Stille, Historisches Museum Frankfurt am Main
„Wäsche, Mode Markt und Marketing“, Felicitas Bachmann, Christa Madeyka, Mechthild Meyer-Schneidewind, Deutscher Fachverlag